‘Voor dit werk moet je zowel mentaal als lichamelijk stabiel zijn’

‘Voor dit werk moet je zowel mentaal als lichamelijk stabiel zijn’

Sterven doe je alleen, maar je hoeft niet alleen te sterven. In het bijna-thuis-huis van Hospice Enschede worden bewoners 24 uur per dag omringd met zorg en aandacht. Zodat mensen die niet langer thuis kunnen blijven waardig afscheid kunnen nemen van hun leven. ‘Het is bijzonder om bij zo’n intiem moment betrokken te zijn.’

In het Hospice Enschede wonen mensen die in de laatste fase van hun leven zijn. Iemand die van zijn arts te horen heeft gekregen dat zijn levensverwachting korter is dan drie maanden, kan die laatste tijd doorbrengen in het bijna-thuis-huis. ‘Mensen komen hier vaak op zoek naar een gevoel van veiligheid’, legt coördinator Elise Meenderink uit. ‘Ook nemen ze hun naasten in bescherming, willen hen niet te veel belasten.’

Een veilige omgeving

Veiligheid is de rode draad, niet alleen voor de bewoners van het Hospice, maar juist ook voor hun naasten. ‘Mensen zijn onzeker, ze weten niet wat ze moeten doen als het einde nadert of als zich complicaties voordoen. Als het gaat om iemand waar je veel van houdt dan is dat moeilijk. Bij ons is natuurlijk altijd een ervaren medewerker aanwezig, iemand die weet hoe te handelen – ook als er complicaties zijn.’

Langer betere kwaliteit van leven

In 2016 was de gemiddelde ligduur in het hospice ongeveer twintig dagen. Vorig jaar waren dat er nog maar vijf. ‘Dat heeft natuurlijk ook met toevalligheden te maken, maar je ziet wel steeds vaker dat mensen langer goed functioneren, omdat medische behandelingen in de afgelopen jaren zijn verbeterd. Mensen zijn nu vaak relatief kort, ernstig ziek.’

Ontkennen

‘Veel mensen zijn niet goed geïnformeerd over de mogelijkheden rondom sterven en dood. Ze zeggen: “Tegen die tijd zie ik het allemaal wel.” Ze duwen de dood van zich af. Veel mensen zien ook enorm op tegen de gang naar het hospice, het afscheid van hun eigen bed, huis, omgeving. Het is je laatste plek, dat is emotioneel. Maar als ze dan bij ons worden gebracht, valt er een last van mensen af, ze zeggen: “Er wordt goed voor me gezorgd, ik voel me veilig en iedereen waar ik van hou is bij me. Nu heb ik rust, zo is het goed.”’

Persoonlijke afstemming

Voor de bewoners wordt alles op hun wensen afgestemd. Iedereen mag zelf beslissen of hij wil uitslapen of wil ontbijten, of hij verzorgd wil worden, bezoek wil ontvangen. Het Hospice Enschede heeft sinds dit jaar ook een tweepersoons (zorg)bed. ‘Met ons bed kunnen mensen samen hun laatste tijd doorbrengen, zeker als de andere partner ook een zorgbehoefte heeft. We zijn daar nog uniek mee in Nederland, maar ik hoop dat er ons veel hospices volgen.’

Bezoek

‘Vaak komen er mensen bij ons met weinig mantelzorg, die veel alleen zijn en ondersteuning missen. Maar ook mensen met een druk sociaal netwerk komen in het Hospice. Als ze dat willen, kunnen we alle zorgen voor mantelzorgers wegnemen. Het bezoek wordt ontvangen en van koffie voorzien, de was is gedaan, de boodschappen zijn in huis. We hadden onlangs nog een man die heel veel bezoek kreeg. Zijn broer gaf aan dat hij een enorme rust had ervaren, kon komen en gaan wanneer hij wilde, hij hoefde niets anders te doen dan bij zijn broer aan het bed zitten.’

Vervulde wensen

Heel soms zijn er nog wensen te vervullen, herinneringen te maken of moeten er bijvoorbeeld contacten hersteld worden. ‘Als we daarin kunnen ondersteunen, zullen we dat doen. Soms helpen we om een uitje te regelen, een dagje varen met de hele familie, nog even naar een dierbare plek met de wensambulance of een bezoek aan een voetbalwedstrijd. We kunnen niet altijd alles oplossen en we dringen zoiets ook niet op. Het moet vanuit de bewoner komen.’

Sterk in je schoenen staan

Voor de medische en verpleegkundige zorg werkt bij Hospice Enschede een wijkteam samen met de eigen huisarts van de bewoner. De mantelzorger kan zelf betrokken blijven, maar als hij of zij dat wil, kan alles wat de mantelzorger normaal gesproken doet door vrijwilligers worden gedaan. De vrijwilligers worden speciaal opgeleid en krijgen veel begeleiding: ‘Voor dit werk moet je zowel mentaal als lichamelijk echt stabiel zijn. Het is bijzonder om bij zo’n intiem moment betrokken te zijn. De ene situatie grijpt je meer aan dan de andere, maar je moet als vrijwilliger niet het hospice uitlopen en nog een hele zak verdriet achter je aanslepen. Je moet kunnen denken: “Dit is zinvol, ik heb mensen blij kunnen maken met mijn aanwezigheid.” En dan weer doorgaan met de orde van de dag.’

Meer weten?

Kijk op de website van Hospice Enschede


Geplaatst op: 3 april 2018
Laatst gewijzigd op: 3 april 2018